Sự phát triển rực rỡ của luật so sánh

     Từ sau những năm 50, với sự xuất hiện của các trung tâm và các viện nghiên cứu về luật so sánh, nhiều tạp chí chuyên về lĩnh vực này cũng được phát hành ở Mỹ cũng như ở châu Âu. Chẳng hạn, Tạp chí luật châu Âu và luật so sánh của Đại học Maastrìcht ở Hà Lan (The Maastrìcht Journal of European and Comparative Law) phát hành số dầu tiên năm 1994;
>>> Luật sư giỏi ở Hà Nội

>>> Thủ tục mua bán nhà

     Tạp chí luật so sánh của Mỹ (American Journal of Comparative Law) của Hội luật so sánh của Mỹ (American Society of Comparative Law) đã được xuất bản vào năm 1952 chì sau một năm kể từ khi Hội này được thành lập; Tạp chí luật quốc tế và luật so sánh (Hastings International and Comparative Law Review) cũng đã được xuất bàn tại Đại học Hastings củaMỹ năm 1976. Đến những năm 90 của thế kì trước, hàng loạt các tạp chí chuyên về luật so sánh đã được các trường luật ở Mỹ xuất bản như Tạp chí luật so sánh và luật quốc tế củaĐại học Duke (Duke Journal of Comparative and International Law) xuất bản số đầu tiên năm 1990; Tạp chí luật quốc tế và luật so sánh của Đại học Indiana (The Indiana International &Comparative Law Review) xuất bản số đầu tiên năm 1991; Tạp chí luật quốc tế và luật so sánh của Đại học New England (Bang Massachusetts) được xuất bản năm 1994 (The New England Journal of International and Comparative Law). Ở châu Á, Khoa Luật Đại học quốc gia Singapore cũng đã xuất bản tạp chí thưởng kì về luật so sánh và luật quốc tế (Singapore Journal oí International and comparative law), Viện pháp luật châu Á sau khi được thành lập cũng đã xuất bàn tạp chí luật so sánh (Asian Journal of Comparative Law).

     Sự xuất hiện của các tạp chí chuyên về luật so sánh và việc thành lập các viện nghiên cứu, các trung tâm nghiên cứu luật so sánh và sự quan tâm của giới luật học đối với luật so sánh đã làm xuất hiện số lượng khổng lồ các công trình nghiên cứu so sánh ở các cấp độ và phạm vi khác nhau. Điều đó đã tạo ra sự khác biệt rất lớn về sự phát triển của Luật so sánh trong nửa cuối của thế kỉ XX so với các giai đoạn trước là “ở thời điểm của năm 1950, một ngườicó thể nắm được nội dung các tài liệu về luật so sánh bằng tiếng Anh trong vài tuần thì bây giờ, điều này có thế phải mất nhiều.

     Trong đó, bên cạnh các tài liệu chuyên khảo, cácluận văn và hàng nghìn bài báo đăng trên các tạp chí khác nhau, có rất nhiều chuyên luận rất nổi tiếng và hữu ích mà không một học giả luật so sánh nào bỏ qua, chẳng hạn, “Các hệ thống pháp luật trên thể giới đương đại” của hai học già ngườiPháp là René David và John E. c. Brierley,“Luật so sánh trong thế giới đang biến đổi” của Peter de Cruz “Giới thiệu về luật so sánh” của K. Zweigert và H. Kotz, “Các truyền thống pháp luật so sánh” của John H. Merryman, Michael w. Gordon và Christopher Osakvve, “Các truyền thống pháp luật so sánh” của Mary Ann Glendon, Michael Wallace Gordon và Paolo G. Carozza.

Xem thêm : Thủ tục thành lập doanh nghiệp mới 

Sự phát triển của luật so sánh trên Thế Giới

     Ở Mỹ và Tây Âu, luật so sánh tiếp tục phát triển mạnh mẽ Nhiều trung tâm, viện nghiên cứu cũng như các hiệp hội luật so sánh đã được thành lập. Hội luật so sánh của Mỹ (Americai Society of Comparative Law) được thành lập năm 1951, Hiệp hộ luật so sánh của Italia được thành lập năm 1958, Hiệp hội luật so sánh Hà Lan (The Netherlands Comparative Law Association), được thành lập năm 1968, Viện luật so sánh Thụy Sĩ được thành lập năm 1982; Viện nghiên cứu luật châu Âu và luật so sánh của Khoa Luật, Đại học Oxford được thành lập năm 1995.
>>> Luật sư giỏi ở Hà Nội

>>> Thủ tục mua bán nhà

     Các viện nghiên cứu và các trung tâm này đã có những đóng góp rất đối với sự phát triển của luật so sánh trong giai đoạn này. Đặc biệt là các trung tâm nghiên cứu hoặc các viện nghiên cứu luật sánh đã xây dựng các chương trình đào tạo luật so sánh ở  trình độ khác nhau. Ở Mỹ, bắt đầu vào những năm 1950, các trưởng luật ở Mỹ đã tiến hành các khoá học luật so sánh mà nộidung của các khoá học này tập trung chủ yếu vào luật La Mã của các nước Tây Âu, Pháp luật Xô viết hoặc pháp luật của nước châu Mỹ Latinh. Vào giữa những năm 60 của thế XX, có hơn 50 cơ sở đào tạo luật ở Mỹ đã đưa vào chương trình giảng dạy của mình môn học luật so sánh. Đến nay, môn học so sánh được xem là một trong những môn học cơ bản trong chương trình đào tạo của các trường luật ở Mỹ cũng như các nước khác trên thế giới. Bên cạnh đó, nhiều cuốn tạp chí chuyên về 1 so sánh cũng đã được xuất bản ở châu Á, Nhật Bản có lẽ là nước đi tiên phong trong việc phát triển luật so sánh học thuật với việc thành lập Viện so sánh thuộc Đại học Chuo năm 1948.

     Sau đó, nhiều trưởng được ở Nhật Bản cũng đã thành lập các trung tâm và các viện về luật so sánh như Viện luật so sánh tại Đại học Wasedarowc thành lập năm 1958, Trung tâm quốc tế về luật và chính trị ; so sánh (The International Center for Comparative Law and Ptcs) thuộc Đại học Tokyo. Từ những năm 80 của thế ki trước lại đây, nhiều trưởng đại học ở các nước châu Á khác cũng đã thành lập các viện, các trung tâm nghiên cứu luật so sánh. Đáng lý là việc thành lập Viện luật châu Á (Asian Law Institute – :LI) năm 2003 do sáng kiến của một số trưởng luật ở các nước châu Á. Cùng với việc thành lập các viện và các trung tâm nghiên cứu luật so sánh, các cơ sở đào tạo luật ở châu Á cùng đã xây dựng các chương trình đào tạo luật so sánh trong các cơ sở. Chẳng hạn, Khoa luật của Đại học quốc gia Singapore dựng và thực hiện chương trình đào tạo thạc sĩ về luật so sánh.
Xem thêm : Thủ tục thành lập doanh nghiệp mới 

Sự phát triển của Luật so sánh học thuật

    Luật so sánh học thuật được phát trrển đầu tiên và trước hết là ở các nước châu Âu. Tuy nhiên, so với so sánh lập pháp, luật so sánh học thuật phát trìển muộn hơn. Đến giữa thế ki thứ XIX, “luật so sánh dường như mới được thừa nhận như ngành nghiên cửu pháp luật hoặc ít nhất là phương pháp được chấp nhận để nghiên cứu các hệ thống pháp luật khác nhau”,  vì thế trong thời gian khá dài, luật so sánh không được thừa nhận một cách chính thức và vì vậy, không có vị trí trong khoa học pháp lí.
>>> Luật sư giỏi ở Hà Nội

>>> Thủ tục mua bán nhà

    Sự ra đờicủa giải phẫu so sánh, trìết học so sánh, tôn giáo so sánh trong các ngành khoa học tương ứng đã tạo điều kiện cho việc thừa nhận và phát trìển của luật so sánh trong lĩnh vực khoa học pháp lí.

    Trong nửa đầu thế ki XIX, luật gia của các nước chỉ tập trung vào nghiên cứu hệ thống pháp luật của nước mình vì thế luật so sánh không có điều kiện để phát trìển. Bắt đầu từ cuối những năm 20 của thế ki này, đã có những tín hiệu cho sự hình thành và phát trìển của luật so sánh học thuật. Đầu tiên phải nói đến là sự ra đòi của cuốn “Tạp chí phân tích” (Kritische Zeitschrift) liên quan đến luật so sánh đầu tiên trên thế giới ở Đức vào năm 1829 và cuốn tạp chí này xuất bản được 28 số khác nhau.

    Ở Pháp, Tạp chí lập pháp nước ngoài (Revue étrangère de législation) được xuất bản năm 1834 đã giúp cho các luật gia Pháp có thêm những hiểu biết về pháp luật nước ngoài. Ở Anh, công trình “Bình luận về pháp luật thuộc địa và pháp luật nước ngoài” (Commantaries on Colonial and Foreign Laws) được xuất bản năm 1938 với nội dung chứa đựng các bình luận về pháp luật của các nước châu Âu lục địa. pháp luật của các vùng lãnh thổ là thuộc địa của Anh và pháp luật Anh là cuốn sách rất hữu ích đối với các luật gia của Anh và đặc biệt là Hội đồng cơ mật Anh (Privy Council) – cơ quan xét xử cao nhất ở các vùng thuộc địa của Anh. Một công trình đáng chú ý khác cũng ra đời xuất phát từ nhu cầu thực tiễn nhằm cung cấp thông tin về pháp luật nước ngoài cho các thương gia của Anh là “Luật thương mại trên thế giới” (năm 1854).

    Cuốn sách đã so sánh luật thương mại của Anh với luật thương mại của nhiều nước khác trên thế giới. Ở Mỹ, Chiến tranh giành độc lập và sau đó là cuộc chiến tranh năm 1812 đã làm cho người Mỹ chát ghét mọi thứ có nguồn gốc từ nước Anh. Các luật gia Mỹ cho ràng cần phải phát trìển những quy tắc mới phù hợp với những điều kiện kinh tế, chính trị và xã hội ở Mỹ. Vì thế, các luật gia của Mỹ đã tiến hành các nghiên cứu luật La Mã và pháp luật đương đại của các nước châu Âu lục địa đặc biệt là pháp luật của Pháp. Điều này đã tạo điều kiện cho sự phát trìển luật so sánh ở Mỹ.

Xem thêm : Thủ tục thành lập doanh nghiệp mới 

Luật so sánh đã từng bước được đưa vào giảng dạy

    Bên canh sự xuất hiện các ấn phẩm chuyên về pháp luật nước ngoài và luật so sánh, ở các nước châu Âu lục địa, luật so sánh đã từng bước được đưa vào giảng dạy tại các trưởng luật, ở Pháp, bộ môn lịch sử so sánh pháp luật đã được thành lập tại trưởng đại học Paris năm 1831.
>>> Luật sư giỏi ở Hà Nội

>>> Thủ tục mua bán nhà

    Sau đó, từ năm 1838 trở đi, Khoa Luật của Đại học Paris đã tiến hành giảng dạy các khoá học về luật hình sự so sánh và đến năm 1846, chức vụ trưởng chuyên ngành luật hình sự so sánh được thiết lập. Ở Mỹ trong giai đoạn này, việc giảng dạy pháp luật nước ngoài cũng đã được chú trọng. Tại Khoa Luật, Đại học Harvard, pháp luật của các nước châu Âu lục địa cũng đã được đưa vào giảng dạy như là một phần chương trình đào tạo.

    Cũng từ chương trình này, Đại học Harvard đã có chức vụ trưởng chuyên ngành pháp luật châu Âu lục địa (Chair of civil law).

    Giai đoạn cuối thế kỉ XIX, sự phát trìển của luật so sánh được đánh dấu bằng sự phát trìển mạnh mẽ của các thiết chế của nó như các hiệp hội, các tạp chí và trưởng các chuyên ngành so sánh (Professional chairs). Hội so sánh lập pháp (Société de législation comparée) được lập ra ở Pháp năm 1869 được xem là tổ chức đầu tiên trên thế giới về luật so sánh.

    Gắn liền với sự ra đời của Hiệp hội này là sự ra đời cuốn Tạp chí quốc tế về luật so sánh (Revue internationale de droit comparé) Sau sự ra đời của Hội so sánh lập pháp và Tạp chí quốc tế về luật so sánh, năm 1876, ở Đại học Paris các môn học luật so sánh chuyên ngành khác cũng đã được đưa vào giảng dạy như luật thương mại và luật hàng hải so sánh (1892), luật hiến pháp so sánh (1895) và luật tư so sánh (Comparative private law). Ở Đức. 

    Sự ra đời cuốn Tạp chí luật so sánh (Zeitschrift für vergleichende Rechtswissenschaft) năm 1878 với nội dung chủ yếu tập trung vào lịch sử pháp luật so sánh và Hiệp hội quốc tế về luật học và kinh tế học so sánh được thành lập năm 1894 đã đánh dâu bước phát trìển mới của luật so sánh của Đức. ơ Anh, Đại học Oxford trong năm 1869 cũng đã xây dựng chức danh giáo se luật học so sánh và lịch sử pháp luật và năm 1894 tại Đại học London đã có trưởng chuyên ngành lịch sử pháp luật và luật sosánh. Cũng trong năm này, Hội lập pháp so sánh đã được thànhlập ở Anh và Hội này cho đến nay vẫn còn tồn tại cùng với cuối tạp chí hàng quý của nó là Tạp chí luật quốc tể và luật so sánh (International and comparative Law Quarterly)
Xem thêm : Thủ tục thành lập doanh nghiệp mới 

Những tài liệu về hoạt động xây dựng pháp luật

    Những tài liệu về hoạt động xây dựng pháp luật của các nước cho thấy ràng Đức là một trong số những quốc gia đầu tiên tiến hành các so sánh lập pháp để xây dụng hệ thống pháp luật của mình.
>>> Luật sư giỏi ở Hà Nội

>>> Thủ tục mua bán nhà

    Mặc dù, trong thời kì pháp điển hoá ở các nước châu Ẩu lục địa, nhiều bộ luật dã được ban hành như Bộ luật dân sự của Áo năm 1811, Luật đất đai của vùng Prusia và cả Bộ luật dân sự Napoleon năm 1804 nhưng những văn bản được pháp điển hoá này được xây dựng dựa vào trìết lí pháp luật của trưởng phái luật tự nhiên chứ không phải là dựa vào luật so sánh.

    Đến giữa thế ki XIX, phong trào pháp điển hoá pháp luật và nhất thể hoá pháp luật của Đức đã được thực hiện dựa vào những so sánh pháp luật. Để pháp điển hoá pháp luật của mình, các luật gia Đức đã thực hiện việc so sánh các văn bản pháp luật không phải chi của các vùng lãnh thổ khác nhau của nước Đức mà đã so sánh các văn bản pháp luật của các quốc gia khác trong thòi kì này.

    Chẳng hạn, khi xây dựng Luật về các phương tiện đàm phán của Đức năm 1848 và Bộ luật thương mại chung năm 1861, các luật gia Đức đã so sánh luật của các vùng khác nhau của Đức cùng với Bộ luật thương mại của Pháp, Hà Lan và các các nước châu Âu. Đặc biệt, để hoàn thành Bộ luật hình sự, các nhà làm luật của Đức đã tạo ra sản phẩm so sánh pháp luật hình sự đồ sộ với 15 tập khác nhau.

    Đáng chú ý hơn nữa là Bộ luật dân sự của Đức năm 1896 cũng được hoàn thành dựa vào kết quả của việc so sánh luật tư của các nước và các vùng lãnh thổ như luật Giécmanh, luật Prusia, Bộ luật dân sự của Pháp, luật của Áo, Thuỵ Sĩ. Các quốc gia khác sau này khi cài tổ hệ thống pháp luật của mình đều dựa vào các nghiên cứu so sánh pháp luật của các nước khác nhau.

Xem thêm : Thủ tục thành lập doanh nghiệp mới